Sereke | Beş Ereb | Beş Çand | Gotarek Rke | Erşv

Sereke

Ger



Gotar: Doktoraya Kurdan..


Ezîz Xemcivîn

Bawernameyên Doktora û yên Rêzgirtinê yên bêpere û bêbingeh hûn dikarin li çayxaneya (Yekîtiya Rewenbîr û hunermendên serbixwe bo atiyê) bibînin.
Ji xwe Endamên wê bi dehhezaran e û kes kesî nas nake û Zankoyên Cîhanî jî di xizmeta Serok û Serkretêrê gitî de ne( ji xwe ew herdu endam û herdu berpirs û tenê ew jî nivîskarên yekîtiyê ne)..

Bixwne...

Gotar: Girngiye ziman


Zahra ramadan

Li gor nerîne min ger mirovek an tevgerek dixwaze ji bo miletê Kurd qenciyekê bike, çi dike bila bike, lê divê wê titê bi zimanê Kurdî bike.
Ji ber ku di heyama dûvdirêj de, tita ku hebûna miletê Kurd garantî dike, zimanê Kurdî ye.
Eger hemî hêzên cîhanê bi kurdare be jî ,
ku kurdîya wan tinebe ew ti carî ji bindestîyê dernayên û bisernakevin.
Tenê di nava xwexapandinê de bigevzin û hew.

Bixwne...

Gotar: Brannek di il rojya kokirina helbestvan Xell Sasn de


LEWEND DALÎNÎ

Ji bilî jiyana helbestvanî, rewșenbîrî û welatperwerî, nemir Xelîl evîneke wî dîtir jî hebû? Ew evîn hîna ji temenê wî hema bêje ê zarkokî ve destpêkir û roj bi roj pêre jiya û mezin bû weke mezinbûna hemû hest û ramanên wî?!
Di deh dwanzdeh salîya xwe de dest bi pêçana tûtina qaçax a Xurs û nihê kir, kû bav û papîrên wî hîna ji dema hebûna wan li çiyayê Sasûnê û di ber pêcan wê re șêwir û mișêwrê serhildana çiyayê Qewma pîlankirin û bi kar anîn, tanî roja kû li biya xetê Xelîl bîrewer bû piștî têkveçûna șoreșê û xwînîbûnê? Wî jî da pey șopê û cixare pêça û vexwar.

Bixwne...

Gotar: SALA Nۅ. PIRSINE VEKIR


Vejîna Kurd

Nêzîkî heft salan e ku rewa er, pevçûn, bombebarankirin, wêrankirin, û talankirina gund û bajaran navnîana herî berz û beloq li ser xaka Sûriyê ye, û di rewa herî ba de, milet di gola dorpêçkirin, buhabûn, hejarî û kêmbûna pêdiviyên jiyanê yên rojane de digevize.
  Di dema ku, devê birîna miletê Sûrî, kurd jî di nav de, hîn nehatiye hev, kela ceng û êrîên hovane bi ser Rojavayê Kurdistanê de careke din dirje, nijadperest û xêrnexwazên Kurdan nameya mejiyê xwe ji miletê Kurd re diyar dikin.. û bi hemû awayan destdirêjiyê li ser xaka wê ya pîroz dikin.

Bixwne...

Gotar: Ji Droka Hunera Wney Vincent Van Gogh


Lale Ebdulrehman‏

Vincencent Van Gogh ê ku ligel Gauguin xalên wan ên hevpar hene, kurê bawermendekî Hollandî bû, Di wêneyên xwe yên pêîn de, sermesele di Petatxurekan de, bi bihîstyariyeke erjeng, hewl dabû ku jiyana nefsbiçûk a gel di wêneyê de bi cih bike, Pitî ku Hollanda terk kir û berê xwe da Parîsê, feraseta xwe ya rengan ji binî ve guherand û derbirînên wî berê xwe dan bikaranîneke rengan a balkê, bi azwerî û bi co, Tê zanîn ku pitî ku Van Gogh hevaltiyeke demkurt bi Gauguin re kir, qeyranên giyanî jiya û vê serdema bi ê heta xwekutina wî ya sala 1890’î domiya,

Bixwne...

Gotar: Ez Mamoste Sabahattin Kayhan Mr Dr. Kamran Bedirxan


Konê Re

Mamoste Sabahattin Kayhan ji Enstituya Kurd a Parîsê li Fransayê, bursiyerê Enstituyê û li ser dîrokê doktorayê kar dike. Ji salekê ve lêkolîna xwe li ser Mîr Kamîran Bedîrxan dike.. Ji berî dor 20 rojan ve, ev pirsên xwe ji min re andibûn, min jî nemerdî nekir, wek ku min zanîbû, bersiva pirsên wî daye. Fermo pirs û bersivan bixwînin:

Bixwne...

Gotar: Saeta Bav Min!/154


Konê Re

  Li gor tê bîra min, di nav wan çil malên ku di gund de hebûn, bi tenê sê- çar kes bi saet bûn; bavê min, Evdê Gedo, Hecî eliyê Xelîlo û Melayê gund. Hecî Mihemed (Hecî Kevir) saeta wî nebû, nizanîbû bi saetê.. Ji ber rewa feqîrtî, hejarî û nezaniyê saetên gelek gundiyan tine bû.. Saet bidestxistin titekî nû.. Bi tenê saetên êx, mela, axa, mixtara û halxwean hebû.. Saetên wan yên bêrîka bûn, saetên destan nebûn. Saetên wan di bêrîka êlekê wan de bûn, rojhejmartina (tewqîta) saetên wan Erebî bû. Li gor teqwîma wan saet 12 mexrib dibû û di her rojên demsalên salê de; Zivistanî, biharî, havînî û payîzî saet 12 roj diçû ava anku mexrib dibû.. Heta destpêka salên 1960î jî, gelekan ji xelkên beriya Mêrdînê pî bi wê tewqîta Osmanlî/ Islamî dikir..

Bixwne...

Gotar: ivan kurd


Bavê Zozanê

Romana “ivanê Kurd” yekemîn roman bi zimanê kurdî beriya 28 salan li gundê Kevrê Dena min xwend ku gundekî Kurdan e û dikeve bakurê Çil Axa li Rojavayê Kurdistanê. Roman bi navê “ivanê Kurd” bû ya nivîskar Erebê emo.
 
Ez nizanim ji ku dest pê bikim. Her esr pitî karê xwe yê mamostetiyê min romana xwe ya êrîn hildigirt û ber bi çolê ve diçûm, li ser wan qelaçan bi eq û kêf min dest bi xwendina wê romanê dikir. Eynî te digot kevirên vê çolê ji bo vê romanê çêbûne. Ez û xwezayê û ivên û pêz dibûn hesteke parçîmkirî bi hev ve.

Bixwne...

Gotar: Biray Axret/ 153


Konê Re

  Di zaroktiyê de, em ji mezinan fêrî (Birayê Axretê) dibûn. Me dibihîst ku filankes û bêvankes di gund de bûne birayên hev û din yên axretê.. Me zarokan jî, nola wan dikir.. Her du zarok ji me, ku me hez hev û din dikir, em dibûn birayên hev yên axretê..! Her yekî ji me bi serê derziyê, tiliya xwe birîn dikir, xwîn jê dihat, me ew tiliyên birînkirî û bixwîn datanîn ser hev û me digot; va em bûn birayên hev yên axretê..! Di encam de em li ser hev dixeyidîn û di pevçûnên zaroktiyê de, em di ser hev re dihatin.. Dema ku du zilam ji hezkirinê dibûn birayên hev, xwarin çêdikirin, nas û mihibên xwe jî vexwendî wê xwarinê dikirin..

Bixwne...

Gotar: Civaka pkk-Pyd, civaka kn


Qado êrîn

Civak yan jî xelkên li der û dora Pkk-Pyd xelkên bijartî ne, ew yên amade ne ji hemû biryaran re, bimir bimir, rab rab, her her, wer wer, ew yên bê vîn in, hiê xwe bi kar naynin, nafikirin, û ku fikirîn wê bêtar derkevin an wê ji Pkk-Pyd cuda bibin, ango wek kerî amade ne her titî ji ivan(serkird û medya xwe) bi tenê bawer bikin, nimûne; ji roja Pkk hatiye damezirandin, endam û civaka xwe li dijî kurdên din sor dike, li destpêkê digot, partiya serxwebûnê nexwaze xayîn û xwefiroe, lê, aniha û pitî girtina Ocelan her tit hate guhertin, êdî bi biratiya gelan û Umeta demuqrat bang dike û dibêje; heçê serxwebûnê bixwaze xayîn û xwefiro e.

Bixwne...

Gotar: Ji droka kurd / kes helwest.. Xeleka daw 41.. Dagrkirina Bedls lehengiya Kurdan


Dr. Ehmed Xelîl
Werger: Heyder Omer

alyarê Osmanî Ehmed Paa hêzên xwe ji Tirkan û Kurdan dan ser hev, û hestên cîhadî li ba wan gur kirin, û da xuyan, ku ewana lekerên Xweda ne, û dij Eyzîdiyên kafir er dikn, mebest jî mîr Evdal Xan û lekerên wî ne.
Paa ferman da, ku sê caran azan bilind bibe, û neh caran daholên cengê lêdan, û fermana hêria ser çeperên artêa Evdal Xan da. Li çiyayê (Dadeywan) Beg Melaz Kurd li hember akir Axa; alyarê Evdal Xan derket, û li çiyayê (Eweyx) Begê devera Karnî bi rûyê Ereb Xelîl Axa de derket. Lekerên akir Axa li ser tepela çiyayê Dadeywan pêdar bûn, û demek dirêj bi mêranî er kirin, lê Begên Melaz Kurd û Mehmûdî ew ji tepela çiyê dane alîkî, pêre jî neçar bûn, ku vegerin hundir bajarê Bedlîsê().

Bixwne...

Gotar: Bi kurt, Nivskar Nivskar Kurd..


 Konê Re

Berî pêlekê ev pirs ji min hat kirin; Nivîskar kî ye? Nivîskarê kurd Kî ye? Ez kurtbûna bersiva xwe ji bo pêkê dikim:
Nivîskar ew mirovên ku xwedî zanîn, serborî û serwextî ne, his û hestên wan tenik û nazik in, bi vîn û deyax in û bi ert û mercên nivîsandinê milevan in. Dema yek ji van mirovan, his û hestê xwe rast û durist li dor civaka xwe ji în û adiyê binivîsîne; çi di warê helbestê de be, romanê de be an anoyê de be, ew mirov nivîskar e.

Bixwne...

Gotar: Fincana Jeher 7emn pirtka helbest ya Hoeng Os derket


Bi navê "Fincana Jerê: ji rojnivîsên ervanekî winda" û ji weanên "Avêsta" li Stenbolê pirtûkeke nû ya helbestvan û nivîskarê kurd Hoeng Osê derket.
Pirtûk ji 88 rûpelan pêktê û 13 helbestan di nava xwe de dicivîne,  helbestên di vê pirtûkê de hatine belavkirin ev in: "Bayê kur", "Bîranînên rojhilatiyekî", "Xencera xwe ji pita min vekînin", "Rê û bilûr", "Qurbaniyên dawî", "ervaneke winda", "Birîneke ter", "Di navbera du axan de", "Gîtar û bayê kur", "Ji bîr bike", "Ji rojnivîsên lekerekî winda", "Rê" û "Xatirxwestineke bi lez".
Hoeng Osê ku ji nivîskarên "Basnews" e, bi zimanê Erebî û Kurdî dinivîsîne. Di warê helbestê de, ev pirtûka wî ya heftemîne. Di warê rojnamegeriyê de ji sala 2001ê xwedî ked û xebat e.

Bixwne...

Gotar: Bdengya Xell Sasn


Lewend Dalînî

Dûrî bajarê tevger û evînê, lê nêzî bajarê kokê, îro tû di bê dengîya xwe de di pûnijê? Ne pênûsa te, ne qotîya tûtina te û ne jî dost û hevalekî Qamișlokî li ber serê te heye kû bi tere û di gel bêdengî ya te jî bibê hevparê jana canê tey nazik û berxwedana tey bi mêranî û xwedî moralekî bilind dijî kansera bêbext weke serhildana çiyayê Sasûnê…..

Bixwne...

Gotar: Mr Bgor..! Mr Dr. Kamran Al Bedirxan


Konê Re  

  Werin.. Erê werin em vî lehengê kurd û Kurdistanî bibîr bînin.. Em bîranîna Mîr Dr. Kamîran Alî Bedirxan du gisin û sê gîsin bikin. Evê ku tev jiyana xwe ji Kurd û Kurdistanê re terxan kir; bi serketinên welatê xwe re ge dibû, bi têkçûnan re xemgîn dibû û dilê wî dihat givatin.

Bixwne...

Gotar: Mihemed Mela Hemd Pirtka (Xwendin li Devern Azadkir Yn Badnan..)


Konê Re

  Doh, pitî ku min ev pirtûka bedew, bi navê  "Xwendin li Deverên Azadkirî Yên Badînan di Navbera Salên (1961-1975)ê de" ya ku mamoste Mihemed Mela Hemdî ji Duhokê ji min re andiye xwend, bi van kurte gotinan dikarim pirtûka wî binirixînim:
  Mamoste Mihemed Mela Hemdî, bi vê pirtûkê xwe, ronahî berdaye ser perwerde û fêrkirina zarokên deverên Badînan, ji destpêka orea ilonê ya pîroz/ 1961ê, ta bi peymana Cezairê ya re/ 1975an. 

Bixwne...

Gotar: Dr. Nreddn Zaza (Pmegey ku li Lozan ji Hesp xwe Peya b!)


Konê Re

Ji bo xatirê xanima hêja Gilberte Favre Zaza, kebaniya Dr. Nûreddîn Zaza û wefadariya wê ji zilamê wê Dr. Nûreddîn re, min careke din da ser opa Dr. Nûreddîn Zaza.. Ev lehengê kurd yê ku ez wî wek pêmergeyekî bajaran dibînim, ta niha kurdan ew mafê wî yê ku tê xwestin lê venegerandiye.. Sed mixabin ku navê wî di nav welatiyên wî de ne wek ku tê xwestin, cihê guhdanê ye..!

Bixwne...

Gotar: Panoramek ji Zaroktiya min


Konê Re

  Min zaroktiyek zor çetin, hik, gincirî û serberdayî, wek piraniya zarokên nifê xwe, di nav toz û tirabêlka gund de derbas kir.. Di bin tirs, îret û berwerdeya bav, dê û herdû pîrikên xwe de, min rojên xwe derbas dikirin.. (Pîrka min Sara an (Osena Nirsîsyan) ya ku bi koka xwe Ermenî bû û pîrka bavê min Nûra Keye). 
  Hingî piraniya me zarokan bi tena kirasekî bûn. Kirasê gelekan ji me qetyayî û bi pîne bûn.. Gelek ji me pêxwas bûn, her yek ji me qewsikek di qirika wî de daliqandî bû, dengê xixia xar û kaban ji bêrîka me dihat.. Li gor werzên salê me bi lêstik û yariyên kurmancî dikîst.. Her demsalek lîstik û yariyên wê hebûn.

Bixwne...

Gotar: Dr. Ehmed Nafiz Beg Zaza.. 1899 1968 Bijk Wekatparz ku nay jibrkirin


Konê Re/ Qamilo
 
   Dr. Ehmed Nafiz Beg, yek bû ji wan têkoer û welatparêzên kurdan yên ku navê wan tucarî nayê jibîrkirin di nav gelê kurd de û bi taybetî di nav kurdên Cizîrê de. Ji ber ku ew ji yên pêîn bû di warê dermankirina xelkê Cizîrê de, wî ji tevan bêtir tilivên xwe li ser cihê ê û birînên xelkê danîn, di demekê de ku yên weke wî bijîk  pir kêmbûn, mirov dikare bibêje ku nebûn. Belê vê dawîyê, pitî dor 30 salî ji hatina wî, du bijîkên din ji kurdan di nav kurdên Cizîrê de peyda bûn, wan jî xwest li ser rê û opa wî Dr. Nafiz bilivin, herdu jî ji zarok û nevîyên ew nifê ku bi Dr.

Bixwne...

Gotar: Dabekirina bi mebest


Mislim êx Hesen 

Li sala1916 an Kurdistan bi awakî gelekî bi mebest di navbera çar welatan de hat dabekirine, mebesteke wan jê ew bû, ku pirsa kurdî bibe pirsgirêk û nakokiyeke azirî ji gelên Rojhilata Navîn re, careserî zû bi zû jê re peyda nebe û karibin jî bi dirêjtirîn dem ji samanên kurdistanê wek sotemenî, av û HWD sûdê wergirin. Lewra jî ew tu careseriyê ji rewa kurdistanê re peyda nakin, û li hev dicivin ku pirojên kurdan bo azadî û rizgariyê têk dibin. Di vî warî de bidehan pîlanên hevbe li dijî gelê kurd û daxwazên wî hatine gerandin û dubare jî bûne.

Bixwne...

Gotar: ima Azad?


Vejîna Kurd
 
Di ferhenga jiyanê de "AZADÎ" peyveke bi pirwate ye û bi jiyan, hebûn û mirovahiyê ve girêdayî ye. Dema ku mirov li ser azadiyê diponije hest û ramanine curbecur payebilind ligel wî peyda dibin. Ne tenê mirov li azadiyê digere, lêbelê hemû giyanên zindî jî doza azadiyê dikin. Dema ku tilûrek di qefesê de li ber xwe dide yan xemgîn be, ma ne ew jî dixweze ku azad bibe û baskên xwe di dawa ezmên de azad bike û wek dixweze bifire?!

Bixwne...

Gotar: Ji droka kurd / kes helwest.. Xelek 40 .. Chada Osmaniyan bo dagrkirina Bedls


Dr. Ehmed Xelîl
Werger: Heyder Omer
 
Hizra Osmaniyan, ji bingeha xwe de, yekeke polîtîkî cîhadî (er ji bo Xweda) bû, ewana xwe lekerên Xweda û parêzerên îslamê dijmartin, û her kesê xwe bo wan danenîba, neketiba bin sîbera wan, dijminê Xweda û Xwedanenas dijmartin. Ewana bi vê hizrê welatên gelan talan û dagîr dikirin, û alyarê Osmanî Ehmed Paa bi vê hizrê bajarê Bedlîsê talan kir. Emê bûyerên wê talanê, wek ku Ewliya Ҫelebî hewal dane, li jêr bidin pê xwendevanan.

Bixwne...

Gotar: Ji Evna Rojn Kevin: Bikaniya Min Strrnas


Konê Re
 
  Di biçûkaniya min de li gund, elektirîk nebû, dema ku dibû êvar û tava heyvê neba, reahî û bêdengiyê konê di ser asoyê gund re vedigirt, gund di nav reahî û bêdengiyê de dima. Bi tenê stêran bi ronahî û biriqandina xwe li asman dilîstin.. Di nav wê reahî û bêdengiyê de hin caran dengê reyandina sehan, qurequra beqan ji golên ku av di wan de mayî li dor gund û zirandina keran li ser bênderan, dihat bihîstin..

Bixwne...

Gotar: Mam Celal di drok de


Bavê Zozanê
 
 1933.12.meha mijdarê zayîna Mam Celal e. Serokomarê berê yê Iraqê û Sekreterê Gitî yê "YNK"Navê wî yê rast : Celal Husamedîn Nûrelah Nûrî Talabanî. Li gundê Kelkan ku dikeve raserî çiyayê Kewsert ê , nêzî gola Dokan ê, li parêzgeha Silêmaniyê. 
1947 an de bi temenê 14 salî Mam Celal tevlî Partî Dîmoqratî kuridistan bû bi seroktiya Mela Mistafa Barzanî.

Bixwne...

Gotar: Helbestvaniya Apo Osman Sebr Di 24 Saliya Kokirina w de


Konê Re
 
  Bi min xwe e ku em îro bi hev û din re 24 saliya koçkirina Apo Osman Sebrî bibîr bînin. Di rojek mîna (11.10.2017)de, berî 24 salan apo Osman Sebrî ji nav me barkiriye.. Ew di sala 1905an de li Kurdistana bakur çêbûye û di sala 1993an li amê çûye ber dilovaniya Xwedê û li gundê Berkevirê, nêzîkî Derbasiyê hatiye veartin. Sed mixabin, ku roja îro di ser 25 rêxistinên Kurdên sûriye hene û tev ji bin kurkê wî hatine der, rojekê yek ji wan neçûye serdana gora wî û kulîlkek li ser gora wî dananiye..!

Bixwne...

Gotar: Romaneke dyolojk.. Romana Koban ya Jan Dost.. Dijminayiyeke rasterast bi pyd, ypg pkk re ye


Bawer Dilzar
 
Gava meriv vê romanê dixwîne û rastiya berxwedana Kobanî zanibe, meriv ji mezinbûna kîn û zikreî û bêbextiya nivîskarê vê romanê ya li hember wan hêzên berxwedêr a dimîne. Ewqase jî dijware meriv bawer bike ku xwediyê van gotinan, vê kînê, vî awayê berevajîkirina rastiyan kurd be û ji Kobanî be. Kêm nivîskar hene ku dikarin dîtin û bîrûbaweriyên xwe yên siyasî di nav metnên berhemên xwe yên wêjeyî de veêrin û bi awayekî objektîv li ser bûyer û rûdanên siyasî û dîrokî edebiyateke bê alî biafirînin. Ya ku di romana “Kobanî” ya Jan Dost de bûye; nivîskar bi xwe roman ji xwe re kiriye wesîle, ji bo rekirina aliyekî siyasî û bi êweyekî ji derveyî rêbazên edebiyatê hemû antî-propaganda ku dijî rola pkk û pêve girêdayî ya pyd jî li vê romanê bar kiriye.

Bixwne...

Gotar: Ji droka kurd /kes helwest.. Xelek 39


Dr. Ehmed Xelîl
Werger: Heyder Omer
 
Dorpêçkirina Bedlîsê û amadekariyên mîr Evdal Xan
 
Berê jî derbas bû, ku alyarê osmanî qeral Ehmed Paa, hîna li Wanê bû, dest pêkir, ku sedemên hêrikirina Bedlîsê bafirîne, û hinek Axa û Begên Kurd tev wî bûn, êxên misilman ên Kurd jî fetweyek derxistin, ku Evdal Xan bê sinc û Xwedanenas e, û malbata wî dijminê dewleta Osmanî ye, û li gorî erîetê divê were kutin. Emê li jêr hinek bûyerên dorpêçkirina Bedlîsê, ji ber gerokê osmanî Ewliya Ҫelebî werbigirin.

Bixwne...

Gotar: Bi Saya Teyr Baz Em Dibin Xwediyn Xaka Xwe


Konê Re
 
  Ezbenî! Kes nikare çavên teyrê Baz girêde..! Kes nikare ronahiya di çavên wî de bitemirîne.. Qet û qet basko nabe.. Her û her azadî armanca wî ye.. Serxwebûn hêviya wî ye.. Çiyayên bilind mala wî ye.. Daxwaza wî ku, ewrên bi baranê avis di ser welatiyên wî re bibarin.. Xak û nitimaniya welatiyên wî talan nebe..

Bixwne...

Gotar: K chan hejand k erx gerand


Bavê Zozanê

Me tevan referandum nemaze van her deh rojên dawî opand. Hinekan bi tirs, hinekan bilez, hinekan bi xweî û hinekan jî bi reî. Medyaya cîhanî hemû, gav bi gav, xulek û saet, rojname, radyo, televizyon roj û evê referandum kirin karê xwe yê yekemîn û sereke. Rast û derew, piçûk û mezin, ser û bin tevli hev dikirin.

Bixwne...

Gotar: Vekolnn Kea Kurd.. Di war ziman de


Cankurd

Roja 19ê Çêriya pêîn, xanima nitperwer û xebatkar, Keça Kurd, ji min re 2 pirtûk ji berhemên xwe, wekî diyarî hinartin. Yek ji wan di bin vî sernavî de hatiye lêkirin (Vekolînek di naveroka pirtûka mamoste Cemal Nebez de) û yek jî (Ferhenga Êtmolojiya Kurdî). Ji min re evana wekî qefteke gulên beharê, ji gundê min, di dilê min î jar de, adî pêda kirin. Lew re ez  ji xanima Kurdhez û zimanparêz re dibêjim: Mal ava.

Bixwne...

Helbest